EDM i P1: wymagania IT dla szpitali i przychodni
Opisujemy obowiązki EDM i wymiany danych z P1 wraz z podstawą prawną. Podajemy też wymagania IT: integrację, certyfikaty P1, podpisy i plan na awarię.
Każdy podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych musi prowadzić dokumentację medyczną w postaci elektronicznej (stan prawny na 7 października 2026 r.). Dane o zdarzeniach medycznych przekazuje do systemu P1 (platformy Centrum e-Zdrowia) najpóźniej w ciągu 2 dni. E-recepty i e-skierowania wystawia w czasie rzeczywistym, a elektroniczną dokumentację medyczną (EDM) udostępnia innym podmiotom za pośrednictwem P1.
Po stronie IT potrzebne są: system gabinetowy lub szpitalny zintegrowany z P1, ważne certyfikaty P1 i sposób podpisywania dokumentów dla każdego lekarza. Do tego dochodzą repozytorium dokumentów dostępne z zewnątrz, stabilne łącze i procedura na wypadek awarii.
Czym są EDM i P1?
EDM (elektroniczna dokumentacja medyczna) to dokumenty medyczne wytworzone w postaci elektronicznej, wymienione w przepisach. Należą do nich m.in. recepty, skierowania, informacje dla lekarza kierującego, karty informacyjne z leczenia szpitalnego, wyniki badań laboratoryjnych i opisy badań diagnostycznych. Co do zasady muszą być podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo z wykorzystaniem mechanizmu udostępnianego bezpłatnie przez ZUS (ustawa o systemie informacji w ochronie zdrowia, dalej ustawa o SIOZ, art. 2 pkt 6).
P1 to potoczna nazwa Elektronicznej Platformy Gromadzenia, Analizy i Udostępniania Zasobów Cyfrowych o Zdarzeniach Medycznych, prowadzonej przez Centrum e-Zdrowia. Przez P1 podmioty lecznicze raportują zdarzenia medyczne do Systemu Informacji Medycznej (SIM) i wymieniają się dokumentacją.
Jakie obowiązki wynikają z przepisów?
Stan prawny na 7.10.2026:
| Obowiązek | Podstawa prawna |
|---|---|
| Prowadzenie dokumentacji w postaci elektronicznej (papier tylko, gdy przepis tak stanowi albo warunki organizacyjno-techniczne to uniemożliwiają) | rozporządzenie MZ z dnia 6 kwietnia 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania (t.j. Dz.U. 2026 poz. 1391), § 1 ust. 1–2 |
| Prowadzenie EDM i jej wymiana zgodnie ze standardami publikowanymi przez ministra zdrowia | ustawa o systemie informacji w ochronie zdrowia, art. 11 ust. 1 i 1b |
| Rodzaje dokumentów, które są EDM | rozporządzenie MZ w sprawie rodzajów elektronicznej dokumentacji medycznej, § 1 |
| Przekazywanie do SIM danych zdarzenia medycznego (obowiązek od 1.07.2021) | ustawa o SIOZ, art. 11 ust. 3 i art. 56 ust. 2a |
| Termin raportowania: niezwłocznie, nie później niż 2 dni od zakończenia zdarzenia medycznego | rozporządzenie MZ w sprawie zakresu danych zdarzenia medycznego, § 6 |
| Recepty i skierowania w SIM w czasie rzeczywistym | ustawa o SIOZ, art. 11 ust. 5 pkt 1 |
| Po awarii P1 uzupełnienie danych nie później niż 3 dni od usunięcia awarii (bez dni wolnych od pracy) | ustawa o SIOZ, art. 11 ust. 5a–5b |
W 2026 r. przepisy dalej się zmieniają. Ustawa z 15 maja 2026 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z rozwojem usług e-zdrowia wprowadziła m.in. kartę pacjenta generowaną przez SIM i nowe moduły systemu. Dla działu IT oznacza to kolejne aktualizacje systemu gabinetowego, więc śledź komunikaty producenta.
Wymagania IT w szpitalu i przychodni
- System zintegrowany z P1. System gabinetowy lub HIS (szpitalny system informacyjny) raportuje zdarzenia medyczne, wystawia e-recepty i e-skierowania oraz udostępnia dokumenty EDM. Integrację trzeba skonfigurować i przetestować w konkretnej instalacji.
- Certyfikaty P1: para certyfikatów TLS i WSS wydawana podmiotowi leczniczemu i wgrana do systemu.
- Podpis dla każdego lekarza, czyli wybrana metoda podpisu działająca na stanowiskach, na których powstaje dokumentacja.
- Repozytorium EDM dostępne dla innych. Dokumenty zostają w Twoim systemie, a SIM udostępnia je innym usługodawcom. Serwer i łącze muszą więc działać także po godzinach pracy przychodni.
- Stabilne łącze z zapasem, bo bez internetu nie wystawisz e-recepty ani nie zaraportujesz wizyty.
- Procedura awaryjna. Określa, co robią rejestracja i lekarze, gdy nie działa system, łącze albo P1, i kto potem uzupełnia dane.
Certyfikaty P1 w praktyce
Certyfikat P1 składa się z dwóch certyfikatów: TLS i WSS. Ma określony termin ważności i przed jego upływem trzeba go odnowić w rejestrze RPWDL 2.0 (Rejestrze Podmiotów Wykonujących Działalność Leczniczą). Odnowienie polega na wygenerowaniu plików żądań w narzędziu Generator CSR, złożeniu wniosku, pobraniu nowych certyfikatów i przygotowaniu plików dla systemu medycznego. Po wystawieniu nowego certyfikatu stary przestaje być ważny (instrukcja Centrum e-Zdrowia).
W praktyce warto:
- zapisać datę ważności certyfikatów w kalendarzu z przypomnieniem z dużym wyprzedzeniem,
- ustalić, kto w Twoim zespole ma dostęp do konta w RPWDL,
- przechowywać hasła do plików certyfikatów w bezpiecznym miejscu, nigdy w notatce na pulpicie,
- odnowić certyfikat w dniu, gdy można od razu wgrać go do systemu i sprawdzić działanie.
Repozytorium EDM, kopie i dostępność
Recepty i skierowania trafiają do SIM w całości. Większość pozostałych dokumentów EDM podmiot leczniczy przechowuje u siebie. Do SIM przekazuje dane zdarzenia medycznego, które pozwalają innemu usługodawcy pobrać dokumentację (ustawa o SIOZ, art. 11 ust. 2–3 i 5).
Gdy system działa na Twoim serwerze, to Ty odpowiadasz za to, żeby repozytorium było dostępne i żeby dokumenty nie zginęły. Dlatego EDM trzeba uwzględnić w planie kopii. Opisaliśmy go we wpisie Kopie zapasowe w szpitalu i przychodni.
Przy zmianie systemu dokumentacja prowadzona w starym systemie musi pozostać dostępna przez cały okres przechowywania. Piszemy o tym we wpisie Migracja danych do Optimed NXT.
Nasza praca przy integracjach z P1
Integracje z P1 są częścią pracy naszego zespołu systemów medycznych, opisanej w ofercie systemów informatycznych dla medycyny. Zajmujemy się też integracjami w standardzie HL7 (m.in. z użyciem Mirth Connect) i integracjami systemu Optimed NXT z systemami zewnętrznymi. Integrujemy także podpis dokumentów przez API w systemie signaturiX polskiej firmy Xtension. Polecamy go z kilku powodów. Pacjent podpisuje dokument PDF na tablecie rysikiem, a system zapisuje w dokumencie zaszyfrowane dane biometryczne podpisu, chronione usługą zaufanej strony trzeciej. Według producenta taki podpis jest zaawansowanym podpisem elektronicznym w rozumieniu rozporządzenia eIDAS. Ten sam system obsługuje też podpis kwalifikowany, więc różne rodzaje dokumentów podpisuje się w jednym narzędziu. System signaturiX działa w infrastrukturze podmiotu albo w jego systemie, więc podpisane dokumenty zostają u Ciebie. Po stronie infrastruktury dbamy o łącze, zapasowe połączenie, kopie i dostęp zdalny, bez których integracja z P1 nie zadziała w codziennej pracy.
Najczęściej pomagamy przy wygasłych certyfikatach P1, dokumentach, które nie zostały zaindeksowane w P1, i przy podpisach lekarzy.
Dzięki tej pracy możesz pokazać, jak realizujesz obowiązki. Sama technologia nie gwarantuje zgodności, ale bez niej spełnienie obowiązków nie jest możliwe.
Jeśli chcesz sprawdzić, czy Twój szpital lub przychodnia ma wszystko gotowe do wymiany EDM, skontaktuj się z nami. Zaczniemy od przeglądu integracji z P1, certyfikatów i podpisów.
